Oogdruppels bij droge ogen: welke kies je?
Bevochtigende oogdruppels (kunsttranen) zijn de basis bij bijna alle vormen van droge ogen. Maar er is veel keuze. Dit zijn de belangrijkste verschillen, en wat onderzoek erover zegt.
Werken kunsttranen?
Ja. Een Cochrane-overzicht van ruim 40 studies laat zien dat kunsttranen zonder recept veilig zijn en klachten verminderen. De meeste soorten werken ongeveer even goed [1]. Daarom is het vooral belangrijk dat je een druppel kiest die past bij jouw type droge ogen en die je prettig vindt.
Met of zonder conserveermiddel?
Kies bij voorkeur zonder conserveermiddel. Het veelgebruikte conserveermiddel benzalkoniumchloride (BAK) kan het oogoppervlak irriteren en ontsteking verergeren, zeker als je vaak druppelt [2,3]. Richtlijnen adviseren daarom druppels zonder conserveermiddel, in losse ampullen of in een speciaal flesje dat geen bacteriën binnenlaat [3,4].
De belangrijkste soorten
| Werkzame stof | Wat doet het? | Geschikt bij |
|---|---|---|
| Hyaluronzuur (0,1–0,4%) | Houdt vocht vast en maakt de druppel wat dikker. Goed verdragen. Meerdere overzichtsstudies tonen verbetering van klachten en van het oogoppervlak [3,5]. | Tekort aan traanvocht, algemene droogte |
| Trehalose | Suiker die cellen van het oogoppervlak beschermt tegen uitdroging. Een systematisch overzicht van 10 gerandomiseerde studies vond betere resultaten dan gewone kunsttranen [6]. | Matige klachten, vaak in combinatie met hyaluronzuur [7] |
| Lipiden / emulsie | Vult de vettige buitenlaag van de traanfilm aan en remt verdamping. Logisch werkingsmechanisme, maar minder groot onderzoek [3,8]. | Verdampingstype, meibomklierdisfunctie |
| Perfluorhexyloctaan | Vormt een laagje dat verdamping tegengaat, zonder water of conserveermiddel. Grote gerandomiseerde studies met samen meer dan 1.800 deelnemers tonen minder droogheid en minder schade aan het oogoppervlak [9,10]. Soms kort wat wazig zicht [10]. | Verdampingstype, meibomklierdisfunctie |
| Gel of zalf | Dikker en blijft langer zitten, maar geeft tijdelijk wazig zicht. | ’s Nachts, bij ernstige droogte [4] |
Welke druppel past bij jouw klachten?
- Klachten bij schermwerk, wind of airco, of verdikte ooglidranden? Waarschijnlijk het verdampingstype. Kies een druppel met lipiden of perfluorhexyloctaan, en combineer met warmte en ooglidhygiëne.
- De hele dag droog, ook in rust? Kies een druppel met hyaluronzuur, eventueel met trehalose. Gebruik ’s nachts een gel.
- Contactlenzen? Kies een druppel die geschikt is voor gebruik met lenzen. Dat staat op de verpakking.
Tips voor het druppelen
- Was je handen en kantel je hoofd licht achterover.
- Trek het onderooglid iets omlaag en laat één druppel in het zakje vallen.
- Sluit je oog rustig, zonder te knijpen.
- Raak met de tip het oog of je wimpers niet aan.
- Gebruik je meerdere soorten druppels? Wacht een paar minuten tussen de verschillende soorten.
Bronnen
- Pucker AD, Ng SM, Nichols JJ. Over the counter artificial tear drops for dry eye syndrome. Cochrane 2016. DOI
- Goldstein MH e.a. Ocular benzalkonium chloride exposure: problems and solutions. Eye 2022. PubMed
- Jones L e.a. TFOS DEWS III Management and Therapy Report. Am J Ophthalmol 2025. DOI
- Craig JP e.a. TFOS DEWS II Report Executive Summary. Ocul Surf 2017. tearfilm.org
- Yang YJ e.a. Hyaluronic acid eye drops for dry eye: a meta-analysis. IJERPH 2021. PubMed
- Ballesteros-Sánchez A e.a. Trehalose and dry eye disease: a systematic review of randomized controlled trials. J Clin Med 2023. DOI
- Chiambaretta F e.a. A randomized trial of hyaluronic acid-trehalose eye drops in moderate to severe dry eye. Eur J Ophthalmol 2017. DOI
- Maulvi FA e.a. Lipid-based eye drop formulations for the management of evaporative dry eyes. Cont Lens Anterior Eye 2024. PubMed
- Fahmy AM e.a. Perfluorohexyloctane: pooled analysis of the GOBI and MOJAVE trials. Front Ophthalmol 2024. DOI
- Taloni A e.a. Efficacy of perfluorohexyloctane for dry eye disease: a meta-analysis. Ophthalmic Res 2025. DOI
Deze informatie is opgesteld door optometristen en gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Ze vervangt geen persoonlijk onderzoek of advies. Heb je pijn, een rood oog, lichtschuwheid of word je zicht minder? Neem dan direct contact op met je huisarts, optometrist of oogarts.